Regio’s en departementen in Frankrijk uitgelegd: zo werkt het Franse systeem

Frankrijk is verdeeld in regio’s en departementen, en elk departement heeft een eigen nummer dat je overal terugziet: in postcodes, nummerplaten en administratieve formulieren.

“Nous habitons dans le 46”

Als je je verdiept in wonen in Frankrijk of emigreren naar Frankrijk, kom je al snel in aanraking met deze indeling. Je ziet de departementnummers in het straatbeeld of hoort Fransen zeggen: “Nous habitons dans le 46”

Maar wat is het verschil tussen regio’s en departementen in Frankrijk? En wat betekenen die nummers precies?

In dit blog leggen we het Franse systeem van regio’s en departementen duidelijk uit, zodat jij straks precies weet hoe het werkt en waar je op moet letten bij wonen of verhuizen naar Frankrijk.

Eerst het grote plaatje: regio’s

Frankrijk is bestuurlijk opgedeeld in regio’s. Sinds de herindeling van 2016 zijn dat er 18 in totaal:

• 13 regio’s in métropolitaine Frankrijk (het Europese vasteland)
• 5 overzeese regio’s (zoals Guadeloupe en Réunion)

Een regio kun je een beetje vergelijken met een Nederlandse provincie, maar ze zijn groter en invloedrijker. Regio’s houden zich bezig met zaken als:

• Economische ontwikkeling
• Infrastructuur en openbaar vervoer
• Middelbaar onderwijs
• Toerisme en regionale identiteit

Bekende regio’s zijn bijvoorbeeld:

• Nouvelle-Aquitaine (met Bordeaux en Dordogne)
• Occitanie (van Toulouse tot de Pyreneeën)
• Auvergne-Rhône-Alpes (rust, meren, Lyon)
• Provence-Alpes-Côte d’Azur (zon, zee en natuurlijk de Côte d’Azur)

Maar… in het dagelijks leven spelen regio’s vaak een minder grote rol dan departementen.

Het echte hart van Frankrijk: departementen

Elke regio is verdeeld in meerdere departementen. In totaal telt Frankrijk maar liefst 101 departementen:

• 96 in métropolitaine Frankrijk
• 5 overzeese

Departementen zijn dus kleiner dan regio’s en veel belangrijker in het dagelijks leven. Ze regelen onder andere:

• Sociale voorzieningen
• Wegen en infrastructuur
• Colleges (middelbare scholen)
• Lokale administratie

Voor Fransen is hun departement vaak een deel van hun identiteit. Je bent niet alleen Frans, je bent ook Corrézien, Aveyronnais of Gersois.

Als je bekend bent met de Franse departementsnummers, snap je de referentie op Hesters trui en weet je waar ze woont 😁

Waar komen die departementsnummers vandaan?

Elk departement heeft een nummer, meestal bestaande uit twee cijfers (soms drie bij overzeese departementen).

Toen de departementen eind 18e eeuw werden ingevoerd (tijdens de Franse Revolutie), zijn ze alfabetisch genummerd. Dat verklaart waarom:

• Ain nummer 01 heeft
• Aisne nummer 02
• Allier nummer 03
• etcetera

Later zijn er wat uitzonderingen gekomen (zoals Corsica), maar de meeste nummers volgen nog steeds deze logica.

De departementen zijn dus niet genummerd van noord naar zuid of van west naar oost, ze staan kris-kras door elkaar. Departementen binnen een regio zijn óók niet opeenvolgend genummerd.

Waar kom je die nummers allemaal tegen?

Je denkt misschien: die nummers zijn toch helemaal niet belangrijk? Maar niets is minder waar, de departementsnummers zie je overal terug.

1. Nummerplaten 🚗

Vroeger was het nummer verplicht gekoppeld aan de woonplaats. Tegenwoordig mag je kiezen, maar veel Fransen tonen trots “hun” departement.

• 24 = Dordogne
• 15 = Cantal
• 65 = Hautes-Pyrénées

2. Postcodes 📮

De eerste twee cijfers van een vijfcijferige Franse postcode zijn altijd het departement.

Voorbeeld:

• 24200 → Dordogne (24)
• 15100 → Cantal (15)
• 46100 → Lot (46)

💡 Handig als je huizen zoekt: aan de postcode zie je meteen waar je ongeveer zit.

3. In het dagelijks taalgebruik 🗣️

Fransen zeggen vaak:

• “On habite dans le 32” (Gers)
• “Je viens du 63” (Puy-de-Dôme)

Dat is niet cryptisch bedoeld, maar gewoon een snelle manier om je departement te noemen.

Elk departement heeft zijn eigen karakter

Elk departement voelt anders.

Een paar voorbeelden:

• Dordogne (24)
  Populair bij Nederlanders en Belgen. Veel natuur, markten, rivieren en charmante dorpjes. Rustig, maar niet leeg.
• Cantal (15)
  Ruig, groen en dunbevolkt. Vulkanisch landschap, koeien, kaas en eindeloze vergezichten. Fantastisch voor wie van rust houdt.
• Hérault (34)
  Zon, wijngaarden, Middellandse Zee én steden als Montpellier. Drukker, levendiger en jonger.
• Creuse (23)
  Stil, landelijk en betaalbaar. Perfect voor wie écht ruimte zoekt en geen behoefte heeft aan drukte.

Juist omdat departementen zo verschillend zijn, is het slim om niet alleen naar 'Frankrijk' te kijken, maar vooral naar welk departement bij jou past.

Waarom dit belangrijk is als je wilt emigreren

Als je plannen hebt om naar Frankrijk te verhuizen, helpt kennis van regio’s en departementen je om:

• Gerichter huizen te zoeken
• Betere keuzes te maken qua leefstijl
• Administratie sneller te begrijpen
• Gesprekken met Fransen makkelijker te volgen

En het voelt ook gewoon goed als je het nummer op die kentekenplaat een beetje kunt plaatsen 😉

Elke week een departement uitgelicht ✨

Frankrijk heeft 101 departementen en ze zijn allemaal anders.
Daarom lichten we in onze nieuwsbrief elke week één departement uit:

• Hoe ziet het leven er daar uit?
• Voor wie past het (en voor wie juist niet)?
• Cijfers & statistieken
• Wat zijn de hoogtepunten?